grift

ANV actief bij visie voor buitengebied Wageningen

In oktober 2019 heeft Gemeente Wageningen een proces gestart voor het opstellen van een visie op het buitengebied van deze gemeente. Hierbij is gekozen voor een actieve inbreng van burgers en organisaties. Op verschillende momenten en manieren was het mogelijk om een bijdrage te leveren aan deze visie. De visie is een toekomstbeeld op het buitengebied van Wageningen en wordt onderdeel van de omgevingsvisie van de gehele gemeente. Volgens de website toekomstwageningen.nl wordt de conceptvisie in mei aan de gemeenteraad van Wageningen aangeboden. Ook onze vereniging heeft deelgenomen aan dit participatieve proces. We hebben de startbijeenkomst bijgewoond en via het internet forum gereageerd op de hoofdlijnennotitie en de concept visie. Hieronder staan een aantal reacties vanuit de ANV zelf en een aantal losse reacties vanuit bestuursleden, adviseurs of de veld coördinator.
Een overzicht van de reacties op de verschillende onderdelen kunt u hieronder lezen.

Zonnevelden in het buitengebied

Een belangrijk onderwerp in deze visie is wanneer en hoe er in de toekomst duurzame energieopwekking plaatsvindt in het buitengebied. Over de aanleg van zonnevelden in het buitengebied hebben wij het volgende ingebracht:

‘Zonnepanelen zijn een goede zaak, vooral op daken, industrieterreinen, geluidswallen en wegbermen maar niet op grond voor landbouw of natuur. Naast natuur moet de landbouw, duurzaam en innovatief, blijvend plaatsvinden in het Binnenveld. De landbouw zorgt voor voedsel, inkomens in de sector, onderzoek en educatie voor nabijgelegen WUR en scholen, CO2-opslag, agrarisch natuur-, landschapsbeheer, het beheer van boerenlandvogels en weidevogels in bijzonder en daarmee voor de bevordering van de biodiversiteit. Er mag geen grond uit de landbouw worden vervreemd, ook niet tijdelijk. Het toestaan van zonnepanelen in het buitengebied werkt bijzonder marktverstorend. Wanneer nu zonnepanelen worden toegestaan, zullen eigenaren van gronden hun grond vrij willen houden voor de mogelijkheid voor zonnepanelen. Toegang tot nieuwe grond voor blijvende boeren wordt zo onmogelijk gemaakt.’

In de tweede digitale raadplegingsronde werd gevraagd waarop gelet moet worden bij de uitwerking van zonnevelden. In de voorgelegde notitie werd aangegeven, dat zonnevelden beter zouden zijn voor de biodiversiteit en economie dan landouw. Gemeente Wageningen vindt de afweging landbouw-zonneparken vooral een economische zaak. Grondeigenaren maken hun eigen afweging of ze grond in het buitengebied daarvoor beschikbaar willen stellen.

In dit verband heeft de ANV nogmaals het belang van toekomstperspectief voor de boeren in het Binnenveld benadrukt. Daarnaast hebben we het grote effect van (natuurinclusieve) landbouw en/of agrarisch natuur- en landschapsbeheer aangegeven op de biodiversiteit. Wij vinden het geen goede zaak dat de gemeente de verkoop van gronden in het Binnenveld voor zonnevelden geheel overlaat aan de afweging van de grondeigenaren.

Ook op andere onderwerpen hebben we gereageerd:

Een open landschap?

Voor behoud van de huidige weidevogelstand van het Binnenveld moet de inrichting voldoen aan 3 basisvoorwaarden: openheid van het landschap, een hoge grondwaterstand / plasdras en een gevarieerde bloemrijke vegetatie met veel insecten. In het Binnenveld is met name de openheid ter weerszijden van de Grift (tussen Slagsteeg en Maatsteeg = oorspronkelijk Inundatiegebied Grebbelinie) essentieel voor behoud van de bestaande weidevogelpopulatie. Binnen het agrarische deel daarvan zou een kruidenrijke randenstructuur met optimale voedsel- en schuilgelegenheid voor jonge opgroeiende weidevogels het meest wenselijk zijn. In en langs dit Hart van het Binnenveld kunnen rietkragen niet alleen dekking bieden aan de vele aanwezige reeën, maar ook aan de vele recreanten die langs de Grift of Veensteeg meegenieten van de bijzondere ornithologische kwaliteiten van dit in ontwikkeling zijn open landschap van de Binnenveldse (en Achterbergse) Hooilanden. Belangrijk daarbij is ook dat het (agrarische) natuurbeheer optimaal is afgestemd op behoud van de bijzondere landschappelijke kwaliteiten van deze unieke kern van het Binnenveld, die voor een belangrijk deel gelegen is in het buitengebied van de gemeente Wageningen. Meer naar de randen van het Wageningse deel van het Binnenveld geldt een meer halfopen landschapsstructuur.

Vergroten van de biodiversiteit (reactie ANV-adviseur)

Agrarisch natuur- en landschapsbeheer en weidevogelbeheer draagt bij aan de vergroting van de biodiversiteit in het buitengebied. Het is van belang dat in de visie buitengebied het Binnenveld als geheel bekeken wordt. Een mooi voorbeeld van zo’n gebiedsgerichte aanpak is op dit moment het gezamenlijk maken van een Uitvoeringsplan Weidevogels Binnenveld dat in eindfase is. De vier gemeenten rond Het Binnenveld financieren er aan mee en zijn kien op de uitkomst ivm hun eigen te ontwikkelen buitengebiedvisies. Provincies dringen aan op een breed perspectief voor nu. Collectieven zeggen dat een keuze van belang is voor het bepalen van welke pakketten voor agrarisch natuurbeheer en weidevogelbeheer kunnen worden verstrekt.

Meer biodiversiteit in het (open en halfopen) buitengebied, maar ook voor meer biodiversiteit op de (voormalige) erven van boeren, burgers en buitenlui. Dit kan dmv een gemeente dekkend erfvogelbeheerplan, waarbij - met gebruikmaking van een specifiek voucher - na een quickscan per erf een advies wordt opgesteld hoe de eigenaar met de juiste inrichting en beheer kan bijdragen aan meer biodiversiteit op het eigen erf.

Het stimuleren van boeren om vaste mest aan te wenden op hun akkers kan een goede verbetering zijn voor de biodiversiteit/bodemvruchtbaarheid. Er komen dan vanzelf meer insecten/weidevogels. Het creëren van akkerranden kan ook al een goede verbetering geven voor de biodiversiteit en het landschapsfonds zou boeren hierin kunnen stimuleren. Wellicht kan er ook meer voorlichting komen hoe burgers zelf bij kunnen bijdragen aan een betere biodiversiteit.

Landschapsfonds (losse reacties van bestuursleden/veld coördinator)

ANV het Binnenveld staat positief tegenover een landschapsfonds. Een belangrijk onderdeel vindt de ANV dat de daling van de waarde/opbrengst van de landbouwgrond van de aanleg van natuur- en landschapselementen hiervoor gecompenseerd kan gaan worden. Daarbij moet je dan niet denken aan hele grote elementen maar meer aan lijnvormige zaken als een natuurvriendelijke oever, een elzensingel, knotbomenrij of een houtsingel. De boeren hebben de grond hard nodig o.a. ivm met extensivering en zullen daarom niet snel grond afstaan voor natuur of landschap. Vergoeding van grondwaardedaling zou zeker stimulerend kunnen werken.

Het landschapsfonds is een mooie aanvulling/stimulans om natuur te kunnen realiseren. Omdat er bij het creëren van nieuwe natuur vaak een daling in waarde/opbrengst van de grond voorkomt vinden we het eerlijk dat bijv. boeren de mogelijkheid hebben om gecompenseerd te kunnen worden hiervoor. Het idee dat het er vanwege zonnepanelenvelden/windmolens komt betreuren we. Als er naast dat er landbouwgrond word onttrokken voor de energietransitie er dan ook nog extra natuur word gecreëerd drukt dit nog harder op het huidige aanbod landbouwgrond. In het kader van kringlooplandbouw/grondgebondenheid (bijv. de 65% eiwit van eigen land eis) is het belangrijk dat er wel voldoende landbouw grond (grasland) voor agrariërs beschikbaar blijft om op een duurzame manier voedsel te kunnen produceren. Denk dus niet aan gehele percelen in de natuur te brengen maar meer aan de wat kleinere landschapselementen bijv. de aanleg van een natuurvriendelijke oever, elzensingel, poel of houtsingel. Ik denk dat het landschapsfonds hier mooi in kan faciliteren, houd er in ieder geval rekening mee dat er wel voldoende landbouwgrond behouden blijft dit is en blijft (brood)nodig voor een goede toekomst voor ons ''jonge ''melkveehouders.

Lokaal voedsel stimuleren

De ANV Het Binnenveld wil zich sterk maken voor een goed beheer van natuur en landschap, contacten tussen boeren en burgers aanhalen door boerderij-educatie, recreatie en toerisme te stimuleren en de vereniging wil ook productie en vermarkting van streekproducten versterken. De ANV Het Binnenveld probeert deze producten gezamenlijk in de markt te zetten. De afgelopen jaren heeft de ANV Het Binnenveld op diverse jaarmarkten deze producten verkocht. Vanuit aanbod kant is er grote bereidwilligheid om lokaler en duurzamer te produceren, maar voor een duurzaam verdienmodel moet er wel een lokale vraag zijn naar streekproducten die groot genoeg is om boeren te stimuleren nog meer lokaal en duurzaam te gaan produceren.

Visie transformatiegebied Nude-Binnenveld

De passage ‘We willen de biodiversiteit bevorderen en daarvoor moet een gevarieerd landschap worden aangelegd dat niet puur agrarisch gebruikt wordt.’ behoeft enige nuancering. De aanleg van een gevarieerd landschap is mogelijk in combinatie met landbouwkundig gebruik. Landschap en landbouw zijn geen gescheiden werelden. Natuurinclusieve landbouw en agrarisch natuur- en landschapsbeheer dragen bij aan een gevarieerd landschap.

Zonneveld de Kraats

ANV het Binnenveld heeft net zoals vele inwoners van het Binnenveld bezwaar gemaakt tegen de ontwikkeling van het zonneveld van 10 ha aan de Langesteeg in de Kraats. Dit op basis van het standpunt, dat al is verwoord in het artikel over de visie buitengebied Wageningen: Zonnepanelen zijn een goede zaak, maar niet op grond voor landbouw of natuur. Naast natuur moet de landbouw, duurzaam en innovatief, blijvend plaatsvinden in het Binnenveld. Er mag geen grond uit de landbouw worden vervreemd, ook niet tijdelijk. Het toestaan van zonnepanelen in het buitengebied werkt bijzonder marktverstorend en hindert het toekomstperspectief van de boeren in het Binnenveld.

De hoorzitting voor de gemeente Ede in april, waarin wij in in de gelegenheid zouden worden gesteld om een extra toelichting op onze zienswijze te geven, ging helaas door de Corona-crisis niet door.

vlak
steenuil logo
endkolom